नवी मुंबई (navi mumbai) महानगरपालिकेने (nmmc) कचरा व्यवस्थापन, प्लास्टर ऑफ पॅरिसच्या (POP) मूर्तींचा पुनर्वापर, कापडी कचऱ्यावर प्रक्रिया आणि शाश्वत पर्यावरणीय पद्धतींसाठी नाविन्यपूर्ण उपाय शोधून शहराला एक प्रमुख पुनर्वापर केंद्र (recycling hub) बनवण्याचे प्रयत्न सुरू केले आहेत.
महापालिका आयुक्त डॉ. कैलास शिंदे यांच्या अध्यक्षतेखाली झालेल्या एका विशेष बैठकीत या उपक्रमांवर चर्चा झाली. या बैठकीला पर्यावरण तज्ञ, संशोधक आणि विविध संस्थांचे प्रतिनिधी उपस्थित होते.
या बैठकीचा मुख्य भर पीओपी मूर्तींचे शास्त्रीय व्यवस्थापन आणि पुनर्वापर यावर होता. इन्स्टिट्यूट ऑफ केमिकल टेक्नॉलॉजीच्या (ICT) तज्ञांनी एक प्रायोगिक पीओपी पुनर्प्राप्ती प्रकल्प सादर केला आणि नवी मुंबईत एक पुनर्वापर सुविधा उभारण्याचा प्रस्ताव मांडला.
मूर्तिकार संघटनांनी नवीन मूर्ती बनवण्यासाठी पुनर्वापर केलेल्या पीओपी साहित्याचा वापर करण्याची इच्छा व्यक्त केली.
तसेच 'नुओटेरा' या पर्यावरण संस्थेने पुनर्वापर केलेल्या पीओपीपासून अभ्यासाच्या डेस्कसह शालेय फर्निचर बनवणारे एक मॉडेल सादर केले.
आयुक्त शिंदे यांनी शाश्वत कचरा व्यवस्थापन पद्धतींच्या गरजेवर भर दिला आणि नव्याने लागू करण्यात आलेल्या घनकचरा व्यवस्थापन नियम, 2026 मधील तरतुदींवर प्रकाश टाकला.
ते म्हणाले की, दररोज 100 किलोग्रॅमपेक्षा जास्त कचरा निर्माण करणाऱ्या संस्था आणि गृहनिर्माण सोसायट्यांना कचरा प्रक्रिया आणि अनुपालनामध्ये अधिक मोठी भूमिका बजावावी लागेल.
पर्यावरणीय नियमांचे पालन सुनिश्चित करण्यासाठी आणि विसर्जन कार्यांच्या देखरेखीत सुधारणा करण्यासाठी, गणेश चतुर्थी आणि नवरात्री विसर्जनादरम्यान मूर्तींसाठी जीपीएस-आधारित तंत्र सुरू करण्यावरही बैठकीत चर्चा झाली.
प्रोजेक्ट मुंबईने पर्यावरणीय उपक्रमांमध्ये सार्वजनिक सहभागास प्रोत्साहन देण्यासाठी 'नागरिक स्वयंसेवा पोर्टल' तयार करण्याचा प्रस्ताव दिला.
संस्थेने पर्यावरणीय कार्यक्रमांना पाठिंबा देण्यासाठी नागरिक स्वयंसेवकांचे जाळे तयार करण्याची सूचना केली.
महाराष्ट्र हवामान सप्ताह 2027 च्या पार्श्वभूमीवर, शहरी जैवविविधता व्यवस्थापनावरही चर्चा झाली.
अलीकडील वृक्षगणनेनुसार, नवी मुंबईत 225 हून अधिक ठिकाणी 15 लाखांहून अधिक झाडे आहेत. शहराचे पर्यावरणीय मूल्य वाढवण्यासाठी देशी प्रजातींच्या वृक्षारोपणावर लक्ष केंद्रित करणे सुरू ठेवणार असल्याचे महानगरपालिकेने सांगितले.
या बैठकीत केंद्रीय वस्त्रोद्योग मंत्रालयाच्या अंतर्गत एनएमएमसीच्या सहकार्याने विकसित होत असलेल्या भारतातील पहिल्या वस्त्र पुनर्वापर सुविधेवर (टीआरएफ) एक सादरीकरणही करण्यात आले.
हेही वाचा