मुंबईत पावसाचा जोर वाढत असताना डेंग्यू आणि मलेरियाच्या रुग्णसंख्येत वाढ होत असल्याचे समोर आले आहे. बृहन्मुंबई महानगरपालिका (BMC) च्या जून महिन्यातील सर्वेक्षणानुसार, दक्षिण मुंबई हा शहरातील मच्छरजन्य आजारांचा सर्वाधिक हॉटस्पॉट ठरला आहे. यानंतर महापालिकेने डास नियंत्रणासाठी विशेष मोहीम अधिक तीव्र केली आहे.

डेंग्यूचे सर्वाधिक रुग्ण कुठे?

महापालिकेच्या आकडेवारीनुसार डी विभाग (D Ward) मध्ये 15 डेंग्यू रुग्ण आढळले असून हा आकडा शहरात सर्वाधिक आहे.

डी विभागात समाविष्ट परिसर:

• मालाबार हिल

• वाळकेश्वर

• कंबाला हिल

• ताडदेव

• ग्रँट रोड

• गिरगाव

त्यानंतर:

• सी विभाग – 9 रुग्ण

• ई विभाग – 8 रुग्ण

• बी विभाग – 3 रुग्ण

तर ए विभागात एकही डेंग्यू रुग्ण आढळला नाही, मात्र तीन संशयित रुग्णांची नोंद झाली आहे.

मलेरियाचे सर्वाधिक रुग्ण ई विभागात

ई विभागात (भायखळा, माझगाव, नागपाडा, आग्रीपाडा, मुंबई सेंट्रल) सर्वाधिक 64 मलेरिया रुग्ण नोंदवले गेले.

यानंतर:

• डी विभाग – 22

• सी विभाग – 19

• ए विभाग – 17

• बी विभाग – 9

डासांची पैदासही सर्वाधिक दक्षिण मुंबईत

महापालिकेच्या पेस्ट कंट्रोल विभागाच्या तपासणीत:

मलेरिया पसरवणाऱ्या Anopheles डासांची पैदास

• ई विभाग – 722 ठिकाणे

• डी विभाग – 251

• सी विभाग – 236

• ए विभाग – 176

• बी विभाग – 160

डेंग्यू पसरवणाऱ्या Aedes डासांची पैदास

• ई विभाग – 1,237 ठिकाणे

• ए विभाग – 1,031

• सी विभाग – 811

• डी विभाग – 405

• बी विभाग – 316

महत्त्वाची बाब म्हणजे डी विभागात Aedes डासांची पैदास तुलनेने कमी असूनही डेंग्यूचे रुग्ण सर्वाधिक आढळले. त्यामुळे केवळ डासांची संख्या नव्हे तर सातत्यपूर्ण देखरेख आणि प्रतिबंधात्मक उपायही तितकेच महत्त्वाचे असल्याचे स्पष्ट झाले आहे.

BMC ची विशेष मोहीम

महापालिकेच्या अतिरिक्त आयुक्त (आरोग्य) प्राजक्ता वर्मा यांनी सांगितले की, सततच्या पावसामुळे डासांच्या प्रजननासाठी पोषक वातावरण निर्माण झाले आहे.

त्यामुळे:

• अँटी-लार्वा उपचार

• फॉगिंग

• डासांची पैदास नष्ट करणे

• बांधकामे, निवासी इमारती आणि व्यावसायिक ठिकाणांची तपासणी

• विशेष पथकांमार्फत सर्वेक्षण

या उपाययोजना अधिक वेगाने राबविण्यात येत आहेत.

महापालिकेच्या कार्यकारी आरोग्य अधिकारी डॉ. दक्षा शाह यांनी नागरिकांना घरात किंवा परिसरात पाणी साचू देऊ नका तसेच तपासणीदरम्यान महापालिका कर्मचाऱ्यांना सहकार्य करण्याचे आवाहन केले आहे.

डॉक्टरांचा इशारा

डॉ. मधुकर गायकवाड यांनी सांगितले की,

• डेंग्यू हा स्वच्छ साचलेल्या पाण्यात वाढणाऱ्या Aedes डासांमुळे होतो.

• मलेरिया हा Anopheles डासांमुळे पसरतो.

पावसाळ्यात ताप, अंगदुखी, थंडी वाजणे किंवा इतर लक्षणे दिसल्यास तातडीने डॉक्टरांचा सल्ला घ्यावा, असे त्यांनी सांगितले.

जलजन्य आजारांचीही वाढ

जून महिन्यात:

• ई विभागात गॅस्ट्रोचे 34 रुग्ण

• टायफॉइडचे 9 रुग्ण

नोंदवले गेले. मात्र, हेपॅटायटिस आणि लेप्टोस्पायरोसिसच्या रुग्णांमध्ये मोठी वाढ झालेली नाही, असे महापालिकेने स्पष्ट केले आहे.

नागरिकांनी काय काळजी घ्यावी?

• घरात किंवा गच्चीवर पाणी साचू देऊ नका.

• पाण्याच्या टाक्या, कुलर, कुंड्या नियमित स्वच्छ करा.

• पूर्ण बाह्यांचे कपडे वापरा.

• डासांपासून बचावासाठी मच्छरदाणी किंवा रिपेलंटचा वापर करा.

• ताप आल्यास स्वतः औषधे न घेता त्वरित डॉक्टरांकडे जा.

हेही वाचा

मुंबईतील उद्याने पुढील आठवड्यापासून पुन्हा खुली होण्याची शक्यता