नवी मुंबई महानगरपालिकेने (nmmc) पनवेल तालुक्यातील देवद आणि विचूंबे गावांमध्ये, मोरबे धरणातून येणाऱ्या मुख्य जलवाहिनीवरून बेकायदेशीरपणे (illegal) घेतलेल्या पाणी जोडण्यांविरुद्ध (water tapping) मोठी कारवाई केली आहे.

महानगरपालिकेच्या अधिकाऱ्यांनुसार, मोरबे धरणातून (morbe dam) नवी मुंबईला पाणीपुरवठा करणाऱ्या 2050 मिमी व्यासाच्या भूमिगत जलवाहिनीतून पाणी बेकायदेशीरपणे काढले जात असल्याच्या तक्रारी प्राप्त झाल्या होत्या.

यानंतर पाणीपुरवठा विभागाने केलेल्या तपासणीत मुख्य जलवाहिनीला (pipeline) जोडलेली सुमारे 100 मिमी व्यासाची अनधिकृत जोडणी आढळून आली.

ही अनधिकृत जोडणी महानगरपालिकेद्वारे सर्वप्रथम एप्रिल 2025 मध्ये तोडण्यात आली होती. तसेच, अनधिकृत पाणी वापरासाठी 80.92 लाख रुपयांचा दंड भरण्याची मागणी करणारी नोटीस देवद आणि विचूंबे ग्रामपंचायतींना बजावण्यात आली होती.

मात्र, जानेवारी 2026 मध्ये जलवाहिनीतील बिघाड दुरुस्त करताना अधिकाऱ्यांच्या असे लक्षात आले की, त्याच ठिकाणी ती अनधिकृत जोडणी पुन्हा करण्यात आली होती.

ती काढण्याच्या प्रयत्नांना काही स्थानिक रहिवाशांकडून विरोध झाल्यामुळे तात्काळ कारवाई होऊ शकली नाही.

संबंधित ग्रामपंचायतींना अनधिकृत जोडणी काढून टाकण्याचे आणि दंड भरण्याचे आदेश देणाऱ्या नोटिसा पुन्हा बजावण्यात आल्या, परंतु कोणतीही कारवाई करण्यात आली नाही.

त्यानंतर, नवी मुंबई (navi mumbai) पोलीस आयुक्तालयांतर्गत येणाऱ्या खांदेश्वर पोलीस ठाण्याच्या पोलीस संरक्षणासह, महानगरपालिकेने 28 मार्च 2026 रोजी ती अनधिकृत जोडणी यशस्वीरीत्या काढून टाकली.

महानगरपालिकेच्या अधिकाऱ्यांनी केलेल्या पुढील तपासणीत असे दिसून आले की, मुख्य जलवाहिनीशी पुन्हा एकदा छेडछाड करण्यात आली होती आणि अनधिकृत पाणी वापर पुन्हा सुरू झाला होता.

महानगरपालिकेने या बेकायदेशीर पाणी वापरासाठी 1.17 कोटी रुपयांचा अतिरिक्त दंड निश्चित केला आणि रायगड जिल्हा परिषदेला कळवून ती अनधिकृत जोडणी तोडण्यासाठी तात्काळ कारवाई करण्याची विनंती केली.

मुख्य जलवाहिनीशी छेडछाड करणे, अनधिकृत जोडण्या करणे किंवा पाणी चोरणे हा गंभीर आणि शिक्षापात्र गुन्हा असल्याचे महानगरपालिकेच्या अधिकाऱ्यांनी अधोरेखित केले.

अशा कृतींमुळे केवळ सार्वजनिक मालमत्तेचे नुकसान होत नाही, तर नवी मुंबईची पाणीपुरवठा यंत्रणा आणि तेथील रहिवाशांची पाणी सुरक्षाही धोक्यात येते.

हा गुन्हा तिसऱ्यांदा निदर्शनास आल्यामुळे, खांदेश्वर पोलीस ठाण्यात भारतीय न्याय संहितेच्या संबंधित कलमांतर्गत (कलम 303(2), 326ए, 125, 324 आणि 3(5) सह तसेच 'सार्वजनिक मालमत्तेचे नुकसान प्रतिबंधक कायदा, 1984' च्या कलम 3(2२)(सी) अन्वये फौजदारी गुन्हा दाखल करण्यात आला आहे.

तसेच, सतत देखरेख ठेवण्यासाठी त्या ठिकाणी सीसीटीव्ही कॅमेरेही बसवण्यात आले आहेत.

पाईपलाईनशी छेडछाड करण्याचा भविष्यात कोणताही प्रयत्न केल्यास पोलीस आणि महानगरपालिका प्रशासनाकडून कठोर कायदेशीर कारवाई केली जाईल, असा इशारा एनएमएमसीने (NMMC) दिला आहे.

हेही वाचा

मुंबईच्या सातही धरणात इतकाच पाणीसाठा

अभिषेक घोसाळकर हत्या प्रकरण: साक्षीदारांच्या पॉलीग्राफ चाचणीला मंजुरी