संध्याकाळच्या गर्दीच्या वेळी प्रवाशांची वाढती मागणी लक्षात घेऊन,  आजपासून मेट्रो मार्ग 1 (Metro Line 1) वर 'मिक्स्ड-लूप' (mixed-loop) ट्रेन सेवा सुरू करत आहे.

या सुधारित कार्यपद्धतीमुळे अंधेरी-घाटकोपर या वर्दळीच्या मार्गावर गाड्यांची वारंवारता (frequency) वाढेल; या मार्गावर सध्या प्रवाशांना प्रचंड गर्दी आणि दीर्घ प्रतीक्षा कालावधीचा सामना करावा लागतो.

'मुंबई मेट्रो वन प्रायव्हेट लिमिटेड' (MMOPL) द्वारे चालवला जाणारा 11.4 किमीचा वर्सोवा-अंधेरी (andheri)-घाटकोपर (ghatkopar) मेट्रो मार्ग हा मुंबईतील सार्वजनिक वाहतुकीच्या सर्वात व्यस्त मार्गांपैकी एक आहे. या मार्गावरून सामान्य कामकाजाच्या दिवशी सुमारे 5 लाख प्रवासी प्रवास करतात.

नवीन कार्ययोजनांतर्गत संध्याकाळच्या गर्दीच्या वेळी अंधेरी-घाटकोपर मार्गावर गाड्या कमी अंतराने (कमी वेळेच्या फरकाने) चालवल्या जातील.

प्रत्येक गाडी संपूर्ण वर्सोवा-घाटकोपर मार्गावर धावण्याऐवजी, काही गाड्या अंधेरी आणि घाटकोपर दरम्यानच्या 'शॉर्ट लूप'वर (थोड्या अंतराच्या फेरीत) चालवल्या जातील. त्यानंतरची गाडी पुन्हा वर्सोवा आणि घाटकोपर दरम्यानच्या संपूर्ण मार्गावर धावेल.

या 'मिक्स्ड-लूप' व्यवस्थेमुळे, अतिरिक्त पायाभूत सुविधांची गरज न भासता 'मुंबई (mumbai) मेट्रो वन'ला सर्वाधिक मागणी असलेल्या या मार्गावर अधिक फेऱ्या (सेवा) सुरू करणे शक्य होईल.

अंधेरी-घाटकोपर मार्गावर गर्दीच्या वेळी दोन गाड्यांमधील अंतर 3 मिनिटे 20 सेकंदांवरून कमी होऊन अंदाजे 3 मिनिटांवर येईल.

अतिरिक्त 'शॉर्ट-लूप' गाड्या संध्याकाळच्या गर्दीच्या वेळी चालवल्या जातील. पहिली 'शॉर्ट-लूप' सेवा संध्याकाळी 6:23 च्या सुमारास अंधेरी 'डाऊन प्लॅटफॉर्म'वरून सुटेल, तर शेवटची सेवा रात्री 8:23 च्या सुमारास सुटेल.

या सुधारित व्यवस्थेमुळे मार्गाच्या सर्वात व्यस्त भागातील गर्दी लक्षणीयरीत्या कमी होईल, अशी 'मुंबई मेट्रो वन'ला अपेक्षा आहे.

अंधेरी आणि घाटकोपर दरम्यान प्रवास करणाऱ्या 85% हून अधिक प्रवाशांना गाड्यांच्या वाढलेल्या वारंवारतेचा फायदा होण्याची शक्यता आहे.

'मुंबई मेट्रो वन'च्या मते, या सुधारित कार्यपद्धतीमुळे अंधेरी-घाटकोपर मार्गावरील प्रवासी क्षमता 20 % हून अधिक वाढण्याची अपेक्षा आहे.

या अतिरिक्त क्षमतेमुळे आणखी सुमारे 28,000 प्रवाशांची सोय होऊ शकेल आणि संध्याकाळच्या गर्दीच्या वेळी होणारी प्रचंड गर्दी कमी करण्यास मदत होईल, असा अंदाज ऑपरेटरने वर्तवला आहे.

सुधारित वेळापत्रकानुसार, आठवड्याच्या दिवसांमधील एकूण ट्रेन फेऱ्यांची संख्या 476 वरून 484 पर्यंत वाढणार आहे.

वर्सोवा-आझाद नगर दरम्यानच्या प्रवाशांना गाड्यांमधील वाढीव अंतराचा सामना करावा लागू शकतो

सर्वात जास्त वर्दळ असलेल्या मार्गावरील सेवा सुधारण्यासाठी ही नवीन व्यवस्था आखली असली, तरी वर्सोवाच्या दिशेने प्रवास करणाऱ्या प्रवाशांना काही प्रमाणात गैरसोयीचा सामना करावा लागू शकतो.

संध्याकाळच्या गर्दीच्या वेळी वर्सोवा-आझाद नगर दरम्यानच्या गाड्यांमधील अंतर वाढून सुमारे 362 सेकंद (किंवा सहा मिनिटांपेक्षा थोडे जास्त) इतके होईल.

याचे कारण असे की, काही गाड्या वर्सोवाच्या दिशेने पुढे जाण्याऐवजी अंधेरी आणि घाटकोपर दरम्यान अतिरिक्त सेवा देण्यासाठी अंधेरी स्थानकावरून परत फिरतील.

मेट्रो मार्ग 1 हा मुंबईचा पहिला कार्यान्वित मेट्रो मार्ग आहे. तो पूर्व-पश्चिम वाहतुकीसाठी एक अत्यंत महत्त्वाचा दुवा आहे.

कामाच्या दिवसांत सुमारे 5 लाख प्रवासी या मार्गाचा वापर करतात, त्यामुळे गर्दीच्या वेळी या मार्गावर प्रवाशांचा प्रचंड ताण असतो.

सध्या या मार्गावर चार डब्यांच्या (कोचेस) गाड्या चालवल्या जातात, तर सहा डब्यांच्या गाड्या सुरू करण्याच्या योजना अद्याप प्रत्यक्षात आलेल्या नाहीत. परिणामी, अतिगर्दी ही प्रवाशांसाठी सततची समस्या बनली आहे.

'मिक्स्ड-लूप' (मिश्र-फेरी) प्रणालीचा उद्देश उपलब्ध गाड्या आणि पायाभूत सुविधांचा अधिक चांगल्या प्रकारे वापर करणे हा आहे. यामध्ये प्रवाशांची मागणी सर्वाधिक असलेल्या भागावर अतिरिक्त ट्रेन क्षमता केंद्रित केली जाईल.

हेही वाचा

एफडीएच्या तपासणीतून आयआयटी बॉम्बेमधील दोन कॅन्टीन्स बंद

मुंबईत कचरा संकलन व्यवस्थेत मोठा बदल