मुंबईतील मेट्रो मार्ग 6 (स्वामी समर्थ नगर – विक्रोळी) प्रकल्पाचे सुमारे 88 टक्के काम पूर्ण झाले आहे. तरी तीन महत्त्वाच्या ठिकाणांवरील जमीन संपादन आणि मालकी हक्काच्या वादांमुळे प्रकल्पाच्या काही भागांचे काम अजूनही रखडले आहे. तरीही प्रकल्प 2027 पर्यंत सुरू करण्याचे लक्ष्य कायम असल्याचे अधिकाऱ्यांनी स्पष्ट केले आहे.

श्यामनगर मेट्रो स्थानकाचे काम अडकले

जोगेश्वरी येथील प्रस्तावित श्यामनगर मेट्रो स्थानकासाठी आवश्यक असलेल्या भूखंडाचा प्रश्न अद्याप सुटलेला नाही.

स्थानकाच्या व्हायाडक्ट आणि प्लॅटफॉर्मची संरचना उभारण्यात आली असली तरी प्रत्यक्ष स्थानक बांधण्याचे काम सुरू होऊ शकलेले नाही. कारण संबंधित भूखंड नो-डेव्हलपमेंट झोन (NDZ) मध्ये येतो.

एमएमआरडीएने (MMRDA) 1974 च्या कायद्यातील कलम 32 अंतर्गत जमीन संपादन प्रक्रिया सुरू केली आहे. एप्रिलमध्ये प्रस्ताव राज्य सरकारकडे पाठवण्यात आला असून शहरी विकास विभागाच्या अंतिम अधिसूचनेची प्रतीक्षा आहे.

याशिवाय या जागेवर झोपडपट्टीचे अतिक्रमणही असल्याने ते हटविल्यानंतरच कामाला गती मिळणार आहे.

कांजूरमार्गमध्ये व्हायाडक्टचे काम रखडले

दुसरा मोठा अडथळा जोगेश्वरी-विक्रोळी लिंक रोड (JVLR) आणि ईस्टर्न एक्सप्रेस हायवे (EEH) यांच्या जंक्शनजवळ आहे.

येथे मेट्रो मार्गावरील महत्त्वाच्या वळणासाठी आठ खांब उभारणे आवश्यक आहे. त्यासाठी सुमारे 1,700 चौरस मीटर जमीन लागणार आहे. मात्र हा भूखंड अनेक दशकांपासून न्यायालयीन वादात अडकलेला आहे.

ही जमीन मूळतः राज्य सरकारची असून ती Jolly Board Private Limited कंपनीला भाडेपट्ट्यावर देण्यात आली होती. त्यानंतर मालकी हक्कावरून अनेक दावे आणि वाद निर्माण झाले.

1997 मध्ये न्यायालयाने 'जैसे थे' स्थिती कायम ठेवण्याचे आदेश दिले होते. त्यामुळे कोणतेही बांधकाम किंवा विकासकाम करता येत नव्हते.

मे महिन्यात एमएमआरडीएला महसूल विभागाकडून जमिनीचा तात्पुरता ताबा मिळाला असला तरी न्यायालयाच्या आदेशांचे उल्लंघन होणार नाही, या अटीवरच परवानगी देण्यात आली आहे.

त्यामुळे एमएमआरडीएने न्यायालयाकडे बांधकाम सुरू करण्यासाठी विशेष परवानगी मागितली आहे.

कांजूरमार्ग डेपोचा प्रश्नही कायम

तिसरा आणि महत्त्वाचा अडथळा म्हणजे कांजूरमार्ग येथील मेट्रो 6 डेपो.

कांजूरमार्गच्या मिठागराच्या जमिनीवरील राज्य सरकार, केंद्र सरकार आणि खासगी विकसक यांच्यातील मालकी हक्काचा वाद यंदा मार्चमध्ये निकाली निघाला. मात्र अद्याप केंद्र सरकारकडून एमएमआरडीएला जमिनीचा प्रत्यक्ष ताबा मिळालेला नाही. त्यामुळे डेपोचे काम सुरू होऊ शकलेले नाही.

डेपो नसतानाही मेट्रो सुरू करण्याची तयारी

एमएमआरडीएने यापूर्वी स्पष्ट केले होते की, डेपोचे काम पूर्ण न झाल्यासही मेट्रो 6 सेवा सुरू करण्यात अडथळा येणार नाही.

प्रारंभीच्या टप्प्यात रेल्वे रुळांवरच विशेष स्टेबलिंग लाईन्स वापरून गाड्यांची स्वच्छता आणि देखभाल केली जाईल.

मात्र अधिकाऱ्यांच्या मते, ही तात्पुरती व्यवस्था असल्याने कार्यक्षमतेवर परिणाम होऊ शकतो आणि दोन गाड्यांमधील प्रतीक्षा कालावधी वाढण्याची शक्यता आहे.

2027 चे लक्ष्य कायम

तीन महत्त्वाच्या भूखंडांवरील प्रश्न अद्याप प्रलंबित असले तरी एमएमआरडीएने प्रकल्प नियोजित वेळापत्रकानुसार सुरू असल्याचा दावा केला आहे.

मुंबईच्या पूर्व आणि पश्चिम उपनगरांना जोडणारा मेट्रो 6 मार्ग सुरू झाल्यानंतर जोगेश्वरी, गोरेगाव, पवई आणि विक्रोळी परिसरातील प्रवाशांना मोठा दिलासा मिळणार आहे. 🚇

हेही वाचा

भाईंदर-घोडबंदर लिंक प्रकल्पाला मंजुरी